Նրանք, ովքեր արհամարհում են սահմանադրական բարեփոխումները, իսկական քաղաքական գործիչներ չեն. Վենետիկի հանձնաժողովի փորձագետ

14:27 • 26.08.15

Քաղաքական այն ուժերը, կուսակցությունները, որոնք արհամարհում են սահմանադրական բարեփոխումները, դրանց հետ կապված գործընթացները, նրանք իսկական քաղաքական գործիչներ չեն, Tert.am–ի հետ զրույցում այս մասին ասաց Վենետիկի հանձնաժողովի անդամ Այվարս Էնձինսը ի պատասխան հարցի, թե ինչպես է վերաբերվում այն քաղաքական ուժերին, որոնք ցանկանում են բոյկոտել սահմանադրական բարեփոխումները:

 

«Բոլոր քաղաքական ուժերը, բոլոր քաղաքական կուսակցությունները, ոչ միայն նրանք, որոնք ներկայացված են խորհրդարանում, ասում են, որ պետք է մասնակցեն այդ գործընթացին և հայտնեն իրենց կարծիքը, որովհետև նրանք հասկացել են, որ բոլոր քաղաքական կուսակցությունների նպատակը պետք է լինի Հայաստանում կայունություն հաստատելը, ավելի լավ կենսամակարդակ ապահովելը և այլն: Ուստի, եթե արհամարհես, կնշանակի, որ իսկական քաղաքական գործիչ չես»,– ասաց նա։ 

 

Այվարս Էնձինսը նշեց, որ ՀՀ Նախագահ Սերժ Սարգսյանի հետ հանդիպմանը նրա տպավորությունն այնպիսին էր, որ նախագահն ինքն էլ ցանկանում և հասկանում, որ սահմանադրական բարեփոխումներն անհրաժեշտություն են։
 

«Ի տպավորությունն այնպիսին էր, որ Նախագահն ինքն էլ է ցանկանում կայունացնել այս գործընթացը և որ ինքն էլ է հասկանում, որ անհրաժեշտ է փոփոխել Սահմանադրությունը՝ ունենալու համար կայուն երկիր, կայուն կառավարություն, ինչպես նաև ապահովել իշխանությունների տարանջատումը և հաստատել իրավունքի գերակայություն և մարդու իրավունքների պաշտպանության մեխանիզմներ»,– ասաց նա:

 

Վենետիկի հանձնաժողովի անդամը նաև նշեց, որ իրենց կողմից արված առաջարկություններից որոշ բաներ արդեն փոխվել են։ «Որոշ բաներ փոխված են, սակայն դա վերջնական տարբերակ չէ: Առաջինը՝ ի նկատի ունեմ կոնցեպտի առնչությամբ արված գնահատականը, երկրորդ՝ առաջին երեք գլուխների վերաբերյալ գնահատականը: Հետո մենք ստացանք 5-րդ, 6-րդ 7-րդ և 10-րդ գլուխները. այնուհետև՝  նախագծի վերջնական տարբերակը: Երեկ ստացանք նաև 16-րդ գլուխը, որը ներառում է անցումային դրույթները: Եվ մենք պետք է այս ամենը, ինչպես նաև Սահմանադրության վերջնական տարբերակը միասին վերլուծենք»,– ասաց նա:

 

Ի պատասխան հարցին, թե արդյոք Հայաստանի քաղաքական դաշտը պատրաստ է գնալ խորհրդարան՝ բանավեճ ծավալելու սահմանադրական բարեփոխումների շուրջ, Այվարս Էնձինսն ասաց, որ ինքը հասկացել է, որ դա անհրաժեշտ է ցանկացած փուլում և յուրաքանչյուր երկրի համար, այդ թվում նաև՝ Հայաստանի:, որովհետև առանց քննարկումների ու բանավեճերի հնարավոր չէ ծավալել բանավեճեր կամ հասնել համաձայնության:
 

«Նաև հարկավոր են փոխզիջումներ որոշ հարցերի շուրջ: Հատկապես քաղաքական կայունությանը վերաբերող հարցերի, ինչի մասին ասված է նախագծի 89-րդ հոդվածում: Իմ երկրում՝ Լատվիայում, օրինակ, մինչև 1940թ. գործում էր համամասնական համակարգը, և արդյունքն այն էր, որ խորհրդարանական ընտրություններին մասնակցող կուսակցությունների ցուցակներում ներկայացված էին լինում ավելի քան 45-46 թեկնածու, իսկ յուրաքանչյուր կուսակցություն խորհրդարանում ստանում էր 26-ից 27 տեղ»,– ասաց նա:

 

«Դժվար է, իհարկե, ստեղծել կայուն կառավարման համակարգ և ես հասկանում  եմ՝ ինչու է այդ հարցը տարակարծությունների տեղիք տալիս: Հասկանում եմ նաև, որ դա լավագույն լուծումը չէ: Ուստի խորհուրդ կտայի դիտարկել մեր օրինակը: Անկախացումից հետո, մենք սահմանեցինք որոշակի շեմ և տարբերությունը մոտավորապես այսպիսին էր՝ մեկ կուսակցության համար 1%, երկու կուսակցության համար 2%, կոալիցիայի համար միգուցե՝ 3%: Դա ժողովրդավարացման գործընթաց է: Քաղաքական կուսակցությունների ստեղծումը խնդրահարույց հարց է: Ու ոչ միայն Հայաստանում, այլև՝ իմ երկրում»,– ասաց նա: