Հայաստանը «Թավշյա հեղափոխությունից» հետո կարիք ունի վեկտորներ չփոխելով արտաքին քաղաքականությունը նոր բովանդակությամբ լցնելու․ Ռուբեն Շուգարյան

21:27 • 25.07.18



1991-1992թթ. Հայաստանի Նախագահի օգնական, արտաքին գործերի նախկին փոխնախարար և Իտալիայում Հայաստանի նախկին դեսպան, 2009 թվականից Թաֆթս համալսարանի Ֆլետչերի իրավունքի և դիվանագիտության դպրոցի պրոֆեսոր Ռուբեն Շուգարյանի հետ Tert.am-ը զրուցել է «թավշյա հեղափոխությունից» հետո ՀՀ նոր իշխանություններից՝ արտաքին քաղաքականության ոլորտում ունեցած իր ակնկալիքների մասին: Ըստ դիվանագետի՝ Հայաստանը՝ իր անկախության 27 տարիների ընթացքում երբևէ մեծ փոփոխություններ իր արտաքին քաղաքականության մեջ չի արել: Հիմա էլ, նրա կարծիքով, Հայաստանը կարիք ունի՝ վեկտորներ չփոխելով՝ արտաքին քաղաքականությունը նոր բովանդակությամբ լցնելու:

-Պարո՛ն Շուգարյան, Հայաստանում «Թավշյա» հեղափոխությունից հետո եկած նոր իշխանությունները չհայտնեցին արտաքին քաղաքականության մեջ փոփոխություններ անելու ցանկության մասին, դեռ հակառակը և՛ ներքին լսարանին, և՛ միջազգային հանրությանը հավաստիացումներ տվեցին, թե չեն փոխելու արտաքին քաղաքականության մեջ վեկտորներ: Կարծում եք՝ ճի՞շտ որոշում էր:

- Կարծում եմ՝ ճիշտ որոշում էր: Եթե մենք անդրադառնանք մեր անկախության 27 տարվա պատմությանը, ապա կնկատենք, որ այս տարիների ընթացքում արտաքին քաղաքականության մեջ մեծ փոփոխություններ չեն եղել: Կային շտկումներ, տարբերություններ:

Առաջին նախագահի՝ Լևոն Տեր-Պետրոսյանի քաղաքականությունը կոչվում էր «բալանսի» քաղաքականություն, և դա ես կարծում եմ՝ շատ հաջող, ճիշտ և ժամանակին էր ընտրված: Այստեղ և՛ ժամանակային գործոնը կար, և՛ մշտական գործոնը կար, որովհետև Հայաստանը գտնվում էր աշխարհաքաղաքական խաչմերուկում, և մեր հիմնական նպատակն այս տարիների ընթացքում և հատկապես հիմա, երբ մեծ աշխարհաքաղաքական փոփոխություններ են տեղի ունենում, եղել է և պետք է լինի աշխարհագրական փակուղուց անցում կատարել դեպի աշխարհաքաղաքական խաչմերուկ:

Առաջին նախագահի դեպքում՝ «բալանսի քաղաքականության» շրջանում, երբ շատ արագ պետք է արձագանքեիր զարգացումներին և պատերազմ կար, և մենք նոր էինք մտնում միջազգային հանրություն, շատ հաճախ ստիպված էինք արտաքին քաղաքականությունը փոխարինել դիվանագիտությամբ, և դիվանագիտությունը դառնում էր արտաքին քաղաքականություն: Պարադոքսալ մի իրավիճակ էր: Այսինքն՝ դիվանագիտությունը ձևավորվում էր և դառնում էր արտաքին քաղաքականություն: Ժամանակ չկար տարանջատելու դրանք:

Երկրորդ նախագահի՝ Ռոբերտ Քոչարյանի օրոք Հայաստանը վարում էր «կոմպլեմենտար» քաղաքականություն: Ես մեկ անգամ էլ ասել եմ՝ դրա հայերեն տարբերակը՝ «փոխլրացումը» շատ ավելի ընդունելի է ինձ համար, որովհետև այդ բառն արդեն բովանդակային արդարացում է տալիս այդ քաղաքականությանը: Այստեղ շատ դեպքերում PR-ը փոխարինում էր բովանդակությանը: Եվ անընդհատ ակտիվ լինելով միջազգային ասպարեզում, հրապարակային քաղաքականության մեջ՝ իմիտացիա էինք ստեղծում, թե Հայաստանն ինչ-որ քայլեր է անում: Արդյունքում ի՞նչ ստացանք․ մի կողմից ոչ մի առաջընթաց չկար Ղարաբաղի հիմնահարցի լուծման բանակցություններում, բացարձակապես ոչ մի առաջընթաց չկար Թուրքիայի հետ հարաբերությունների կարգավորման գործընթացում, և մյուս կողմից՝ առաջընթաց կար Հայաստանի՝ միջազգային կառույցներում՝ Առևտրի միջազգային կազմակերպությունում, Եվրոպայի խորհրդում անդամակցության հետ: Այն ժամանակ տպավորություն էր ստեղծվել, որ կարողացել էին խուսափել մեծ ցնցումներից: Բայց երբ որ դու այդ ՝ երկարացնելու, քայլ չանելու ռեսուրսն օգտագործում ես ամբողջությամբ, հաջորդ իշխանությանը դնում ես մի իրավիճակի մեջ, երբ ինքը ցայտնոտային կամ ցայտնոտայինին մոտ  իրավիճակում պետք է որոշումներ կայացնի: Այստեղից էլ երրորդ նախագահի՝  Սերժ Սարգսյանի քաղաքականությունը դարձավ նախաձեռնողական:

Իսկ ի՞նչ է նշանակում նախաձեռնողական քաղաքականություն: Դա նշանակում է, որ փաստորեն այդ տարիների (2008-2018թթ) իշխանությունը հայտնում էր, որ 1998-2008 թվականների Հայաստանի արտաքին քաղաքականությունը նախաձեռնողական չի եղել:

2018 թվականին տեղի ունեցավ «թավշյա հեղափոխություն», և հիմա մենք կարիք ունենք՝ վեկտորներ չփոխելով արտաքին քաղաքականությունը նոր բովանդակությամբ լցնելու:

Եթե վերադառնանք նախորդ իշխանությունների՝ Սերժ Սարգսյանի քաղաքականությանը, ապա ես մեկ անգամ արդեն ասել եմ, նորից պետք է ասեմ՝ մեծ հաջողություն էր, որ անցյալ տարի Եվրամիության հետ կնքվեց Համապարփակ և ընդլայնված գործընկերության համաձայնագիրը: Այդ համաձայնագիրը կարևոր էր ոչ թե նրա համար, որ կարողացանք մեր եվրոպական վեկտորն ինչ-որ ձևով ուրվագծել, այլ մենք կարողացանք ԵԱՏՄ-ում մեր կարգավիճակը փոխել, բարձրացնել: Դա շատ կարևոր էր:

Սերժ Սարգսյանի նախաձեռնողական քաղաքականության օրինակներից է նաև հայ-թուրքական հարաբերությունների կարգավորման գործընթաց սկսելը, որը համարվում է անհաջող փորձ, բայց ես այն դիտում եմ որպես «փայլուն դիվանագիտական ձախողում», երբ բոլոր կողմերը ունեցան ինչ-որ շահ և ինչ-որ չափով հասան իրենց նպատակին: Բայց այդ քաղաքականությունն էլ ինչ-որ չափով սպառեց մեր այն ժամանակվա դիվանագիտական ռեսուրսը:

Եթե պատկերավոր արտահայտվենք, կարող ենք խոսել «Արմենիկումի» սինդրոմի մասին, երբ հայտարարում ես, որ կա մի դեղամիջոց, որը բուժում է մի հիվանդություն: Ամբողջ աշխարհը սկսում է խոսել այդ մասին, հետաքրքրվել դրանով: Հետո պարզվում է, որ այդ դեղամիջոցը, իրոք, լավն է, բայց բուժում է լրիվ այլ հիվանդություն: Նույնը արտաքին քաղաքականության մեջ էր․ երբ 2013թ․ դու հայտարարում ես, թե պատրաստ ես Եվրամիության հետ ստորագրել ասոցացման համաձայնագիր, բայց վերջին պահին չես անում, դա էլ է «փայլուն ձախողում» դառնում: Այդ քայլը, իհարկե, որոշ չափով արդարացվեց Համապարփակ և ընդլայնված գործընկերության համաձայնագրի ստորագրումով: Առաջինը պլացդարմ էր ստեղծել, որի վրա կարելի էր աշխատել և այն լցնել բովանդակությամբ: Նաև այստեղ պետք է նկատել, որ այն ժամանակ՝ 2013 թվականին, Հայաստանն ունեցել է  բավականին լավ աշխատող դիվանագիտական թիմ, որը փայլուն աշխատանք էր կատարել, բայց այդ ժամանակ ստացվեց այնպես, որ մեր դիվանագիտությունն առաջ ընկավ արտաքին քաղաքականությունից․ դիվանագիությունն իր գործն արեց, արտաքին քաղաքականությունը հետ մնաց:

Հիմա ես հույս ունեմ, որ մենք այլևս այսպիսի իրավիճակներ չենք ունենա, կամ կխուսափենք նման իրավիճակից, և դիվանագիտությունն ու արտաքին քաղաքականությունն սկսեն գործել միասին՝ հարմոնիկ, բնական կապի մեջ:

- Ի՞նչ պետք է անել, որ դիվանագիտությունն ու արտաքին քաղաքականությունը համագործակցեն: Ի՞նչն էր խանգարում Հայաստանի նախորդ իշխանություններին այս հարցում:

-Դիվանագիտությունն ու արտաքին քաղաքականությունը պետք է համագործակցեն, և նաև պետք է մեկը մյուսից բխի: Ես, օրինակ, վերադառնալով 1990-ականներին, պետք է ասեմ, որ այնտեղ ամեն ինչ պարզ էր: Պատերազմող երկիր էինք, դիվանագիտական դպրոցն ու դիվանագիտական հաստատությունը նոր էին կազմավորվել, և մենք բոլորս տեղում փորձ էինք ստանում: Բայց այդ ժամանակ առաջին նախագահը տիրապետում էր բոլոր նրբություններին, հարցերին՝ հատկապես Ղարաբաղի մասով, կամ եթե, օրինակ, ՄԱԿ-ում լինում էր քվեարկություն, նա Մերձավոր և Միջին Արևելքի լավագույն փորձագետն էր: Նա նաև դիվանագիտական թիմի ղեկավարն էր: Մենք ունեինք նաև արտգործնախարար, որն իր գործը կատարում էր, բայց դիվանագիտական թիմը ընդգրկում էր և՛ նախագահական աշխատակազմը, և այլ հաստատություններ:

Հետո արդեն՝ երկրորդ նախագահի պաշտոնավարման ընթացքում, ավելի մեծ դեր ուներ արտգործնախարար Վարդան Օսկանյանը: Երկրորդ նախագահի գիտելիքները լրիվ այլ ոլորտում էին: Եվ պատերազմ չկար, ավելի հանգիստ ժամանակ էր: Բայց այդ ժամանակը շատ առումներով մենք վատնեցինք:

Հիմա՝ «Թավշյա հեղափոխությունից» հետո սպասում եմ, թե ինչ ձևակերպում կգտնենք մեր արտաքին քաղաքականության վերաբերյալ:

- Նոր իշխանություններն անընդհատ, նույն հայ-ռուսական հարաբերությունների մասին խոսելիս, ասում են՝ պետք է դարձնեն առավել արդյունավետ: Ի՞նչն էր խանգարում նախորդներին այդ հարաբերություններն արդյունավետ դարձնելու համար, ինչպե՞ս կարող են ներկայինները արդյունավետությունը գործնականում ապահովել:

-Ես էլ նույնն եմ ասում՝ պետք է մեր հարաբերությունները լցնել բովանդակությամբ: Եթե միայն խոսենք քաղաքական հարաբերություններից, և ոչ ասենք տնտեսական, մենք ունենք շատ հարցեր, որտեղ կարող ենք և պետք է համագործակցենք այլ երկրների հետ:

Դա պետք է լինի փոխշահավետ, մենք չպետք է լինենք  մշտական, անվերջ խնդրողի դերում, ինչը որ Նիկոլ Փաշինյանն ասաց Բրյուսելում: Նույնը պետք է  կարողանանք ձևակերպել Ռուսաստանի հետ հարաբերություններում: Ռուսաստանը պետք է հասկանա, որ միայն անկախ և միայն ինքնուրույն Հայաստանը, այլ ոչ թե արբանյակը, ներկայացուցիչը տարածաշրջանում, կարող է իր համար մեծ արժեք լինել: Դրա համար մենք ունենք հնարավորություններ, դա մեկ օրում չի արվում: Հայաստանը, իրոք, այսօր աշխարհում ընկալվում է շատ տարբեր: Օրինակ՝ մինչև հեղափոխությունը մենք ԵԱՏՄ-ում «սպիտակ ագռավ» էինք, բայց հիմա մեր տարբերությունը ԵԱՏՄ երկրների միջև ահռելի է: Եվ այդ տարբերությունը պետք է ոչ թե խանդ առաջացնի, այլ պետք է հուշի, որ Ռուսաստանն ու այլ երկրներն ունեն հնարավորություն աշխարհին ներկայանալ նաև այլ արժեքներ ունեցող երկրի հետ անդամակցությամբ: Մեր տարբերությունը, Ռուսաստանի հետ հարաբերություններում մենք պետք է օգտագործենք ոչ թե ի վնաս մեզ, այլ հօգուտ մեզ:

- Ձեզ մոտ տպավորություն  չի ստեղծվու՞մ, որ ՀՀ իշխանություններն ամեն կերպ փորձում են իրենց լոյալությունը ցույց տալ Ռուսաստանին: Նոր իշխանությունների առջև խնդիր կա Ռուսաստանին՝ իրենց վստահելի լինելու մասին երաշխիքներ տալ:

-Այո՛, ստեղծվել է նման տպավորություն: Անգամ դա տպավորություն չէ, այլ՝ իրականություն: Եվ դա բնական ու օբյեկտիվ է: Ռուսաստանը կասկածներ ունի, և կասկածներ ունի ոչ թե այն իմաստով, որ մենք քաղաքականության վեկտոր ենք փոփոխում,  դեպի Եվրամիություն կամ այլ կողմ ենք գնում: Այդ պատճառով չէ: Այն պատճառով է, որ իրենց համար Հայաստանում կատարվածը շատ անսպասելի էր: Բացի այդ, արվում են այնպիսի բաներ՝ ամեն օր, հատկապես հեղափոխության օրերին, որոնք, կարծես թե, մեկ այլ արժեքային համակարգի մաս են կազմում:  Բայց այլ ասելով էլ՝ շատ բան կարելի է  հասկանալ: Շատերը կարող են հասկանալ, որ դրանք արևմտյան արժեքներ են: Բայց ես ուզում եմ հիշեցնել, որ երեսուն տարի առաջ՝ սովետական տարիներին, Հայաստանն առաջինը արեց հեղափոխությունը և առաջինը դարձավ Խորհրդային Միություն փլուզողը: Դա էլ է մի ուրիշ արժեհամակարգ, ոչ թե դրսի՝ այլ Ազատության հրապարակի․ այդ նույն արժեհամակարգը կերտվեց Հանրապետական հրապարակում երեսուն տարի հետո:

-Կարո՞ղ ենք ասել, որ հեղափոխությունը նաև «այցեքարտ» է Հայաստանի համար աշխարհում ներկայանալու համար:

-Այո՛, այցեքարտ է, որը պետք է ավելի լավ օգտագործվի: Ես կարող եմ ասել, որ հեղափոխությունն ինքը շատ լավ, հոյակապ լուսաբանվեց աշխարհում: Մենք երբեք այսպիսի մեծ, դրական PR չենք ունեցել: Ես կարող եմ ասել, որ Հայաստանի միջազգային հեղինակությունն աճել էր տասնապատիկ անգամ: Հեղափոխությունից հետո, քանի որ աշխարհի համար շատ սենսացիաներ չկան, Հայաստանն ինքն իրեն արդեն դրսում պետք է սկսի ներկայացնել:

-Իսկ կարո՞ղ ենք ասել, որ ժամանակակից դարում, որպես լծակ ու ազդեցություն, նավթի, գազի, բնական այլ պաշարների, ռեսուրսների փոխարեն Հայաստանը կարող է օգտագործել իր ժողովրդավարությունը՝ իրեն համախոհներ ձեռք բերելու համար:

-Եվ՛ կարող է, և՛ չի կարող: Ժողովրդավարությունը մեզ տալիս է չափազանց մեծ հնարավորություն, և դա ակնհայտ է: Մենք այսօր դուրս ենք եկել լրիվ այլ մակարդակ: Երեսուն տարի առաջ էլ մենք դասվում էինք Բալթյան երկրների հետ նույն ճամբարում: Հիմա նույն կարգավիճակն ունենք: Բայց պետք է իրատես լինել․ ժողովրդավարությունն անհրաժեշտ է, բայց ոչ բավարար որպես ռեսուրս: Մենք, օրինակ, կարող ենք Ռուսաստանին երաշխավորել, որ վեկտորների փոփոխություն չի լինի մեր արտաքին քաղաքականությունում և դրանով եզրափակվենք, բայց մենք չենք կարող ապահովել որակական փոփոխություն Արևմտյան աշխարհի հետ  մեր հարաբերություններում․ այստեղ պետք է մենք բովանդակություն լցնենք: Նաև Հայաստանը պետք է քայլ առ քայլ ապացուցի աշխարհին, որ ոչ միայն արժեք է ներկայացնում ժողովրդավարության ոլորտում, այլ նաև՝ անվտանգություն է ապահովում՝ և՛ ռեգիոնալ․ և՛ լոկալ, և՛ տարածաշրջանային մակարդակներում: Այստեղ կարծում եմ՝ ավելի քիչ պետք է գովազդել, ավելի շատ քայլեր կատարել: Դրա ականատեսը մենք կլինենք արդեն արտահերթ ընտրություններից հետո: Հիմա նախապատվություններն ու առաջնահերթություններն այնքան շատ են, որ կարծում եմ, դրա մասին մտածելու ժամանակ էլ չենք ունենում: Բայց պետք է մտածել:

Մենք այն երկիրն ենք, որ չենք փորձել երբեք՝ անգամ ամենավատ կառավարման շրջանում,  խաղալ Ռուսաստանի և Արևմուտքի հակասությունների վրա: Մեր ամբողջ շահը, մեր ուղղվածությունը արտաքին հարաբերություններում, պետք է լինի այն, որ պետք է օգտվենք այն փոքր պատուհաններից, այն հաջողություններից, որ մեծ պետություններն իրենց հարաբերություններում կարողանում են արձանագրել: Նույնիսկ Ղարաբաղի հարցը մենք երբեք չենք  օգտագործել այնպես, ինչպես Վրաստանն էր օգտագործում Աբխազիայի և Հարավային Օսիայի հարցը: Մենք միշտ պետք է արձանագրենք, որ որքան էլ վատանան ռուս-ամերիկյան հարաբերությունները, մի հարց կա, որտեղ գերտերությունները կարողացել են համագործակցել: Դա Ղարաբաղի հարցն է: Գերտերությունների գործելակերպն է․ շատ հարցերում հակասություններ  կամ թշնամանք ունենալով, նրանք պահում են  մեկ-երկու փոքր հարց, որտեղ նրանք համագործակցում են, որպեսզի իրենց ապագա մերձեցման համար «մարդասիրական միջանցքները» միշտ բաց մնան: Այստեղ է նաև մեր հնարավորությունը:

Ես կարծում եմ, որ միջազգային իրավիճակը մեզ համար նպաստավոր է նրանով, որ մենք նոր իրողություններ ենք տեսնում, փոփոխություններ ենք տեսնում միջազգային հանրության ընկալման մեջ: Ասեմ, որ երեսուն տարի առաջ՝ Հայաստանը՝ ԱՊՀ և Արևելյան Եվրոպայի երկրներից (չհաշված Լեհաստանը) առաջատարն է եղել ժողովրդավարության զարգացման գործընթացներում: Այդ ժամանակ մենք դիտվում էինք որպես «դեմոկրատիայի կղզյակ», այդպես էին մեզ անվանում միջազգային լրատվամիջոցները: Գուցե պատահական չէ, որ մենք դարձանք երկրորդը՝ մեկ շնչին հասնող  ամերիկյան օգնությունը ստանալու հարցում:

-ԱՄՆ-ի ներկայիս իշխանությունների՝ ՀՀ-ի նկատմամբ քաղաքականության մասին ի՞նչ կասեք , հնարավո՞ր է փոխվի այն: Նախկին իշխանություններին այդպես էլ չհաջողվեց երկխոսել Թրամփի վարչակազմի հետ: Հիմա էլ՝ դատելով Թրամփի իրար հետևող՝ Ադրբեջանի նախագահին ուղղված շնորհավորանքներից, Միացյալ Նահանգները այս տարածաշրջանում այլ երկրների հետ իր համագործակցությունը զարգացնելու նպատակ ունի:

- Ադրբեջանին շնորհավորանքներն ուղղելը, իհարկե, նորմալ է, արարողակարգային է: Շատ հնարավոր է, որ լոբբիստական աշխատանքի արդյունքում է եղել: Ադրբեջանը, իհարկե, երկիր է, որը հետարքրքություն է ներկայացնում՝ իր նավթով, գազով և այլն: Բայց մենք չպետք է մոռանանք, թե ինչ եղավ «թավշյա հեղափոխությունից» հետո, երբ Փաշինյանն ընտրվեց: Եղան մեկը մյուսի հետևից շնորհավորանքներ, առանց որևէ լոբբինգի:

Այստեղ արդեն մեծանում է նաև հայ համայնքի դերը: Մենք հիմա արդեն տեսնում ենք շատ տարբեր համայնքների ներգրավվածությունը: Ռոք երաժիշտ Սերժ Թանկյանի՝ հեղափոխությանն այդ մակարդակով մասնակցությունը շատ կարևոր էր: Նույնպես կարևոր էր Տարոն Աճեմօղլուի արձագանքը: Այդ մարդիկ չկային նախկինում, հիմա մասնակից են դառնում Հայաստանի ներքին զարգացումներին: Դա շատ կարևոր է: Դրանք եղանակ են ստեղծում և մեր ավանդական ներկայացման ձևը փոխում են: Դա պետք է շարունակել, դա պետք է լրիվ այլ մակարդակի վրա բարձրացնել:

Մենք ունենք երրորդ, նույնիսկ չորրորդ սերնդի ամերիկահայեր, որոնք գուցե հայերեն լեզվով չխոսեն, գուցե վատ խոսեն, գուցե պատմությունը լավ չիմանան, բայց գուցե ցանկանում են իրենց կապը պահել մայր հայրենիքի հետ: Երբ որ տեսնում են, որ կա այսպիսի մեծ փոփոխություն և արձագանք՝ լինի ԱՄՆ-ից, Եվրոպայից, ընդհանրապես միջազգային հանրությունից, երբ Հայաստանը դառնում է ոչ միայն երկիր, որը անցյալում էր ընկալվում էր որպես «դեմոկրատիայի կղզյակ», այլ հիմա էլ  համարվում է որպես ժողովրդավարական արժեքների երկիր, ավելի գրավիչ է նրանց համար դառնում Հայաստանը:  Սփյուռքը մեծ ռեսուրս է, որը պետք է ամեն ձևով օգտագործել: Երբ մենք բովանդակությամբ լցնենք մեր արտաքին քաղաքականությունը, այդ ժամանակ դրա հետ զուգահեռ  մենք կարող ենք սփյուռքի, հատկապես այս սերնդի դերը մեծացնել:

 

Հռիփսիմե Հովհաննիսյան





Загрузка...

ԼՐԱՀՈՍՕրվա բոլոր նորությունները

08:47 • 23/09

Կարծում եմ՝ ոստիկանության գործողությունները եղել են հիմնավորված. Նիկոլ Փաշինյանը՝ ԲՀԿ շտաբի խուզարկության մասին

08:26 • 23/09

Պետք է սովորել իրական ընտրությունների․ Նիկոլ Փաշինյանը քվեարկեց թիվ 8/16 ընտրատեղամասում (տեսանյութ)

08:01 • 23/09

Այսօր Երևանի ավագանու արտահերթ ընտրություններ են

00:09 • 23/09

Աջափնյակում ԲՀԿ-ի շտաբը փակ էր, ոստիկաններն ու ԲՀԿ-ականները գնացել էին շտաբից (լուսանկարներ)

23:58 • 22/09

Կանխվել է քաղաքացու ինքնասպանության փորձը Երևանի Դավթաշենի կամրջից

23:56 • 22/09

Մրցարշավորդը ցուցադրել է 1200 ձիաուժ հզորությամբ Audi RS3 մեքենայի փորձարկումները

23:53 • 22/09

Տանզանիայում խորտակված լաստանավի ուղևորներից մեկին ողջ են հայտնաբերել

23:49 • 22/09

Հորդորում ենք զերծ մնալ մեդիա ոլորտի կազմակերպությունների աշխատանքը խոչընդոտելու գործողությունից. ՀԼԱ

23:49 • 22/09

Ատլանտյան օվկիանոսում ձևավորվել է «Քըրք» արևադարձային ծովամրրիկը

23:40 • 22/09

Չինաստանը չեղարկել է մասնակցությունն ԱՄՆ-ի հետ համատեղ միջոցառումներին

23:32 • 22/09

ԱՄՆ-ի գլխավորած կոալիցիոն ուժերն ԻՊ-ի գրոհայիններին տարհանել են Դեր Զորից

23:19 • 22/09

«Վարդարը» հաղթել է. Բարսեղյանը` գոլի հեղինակ (տեսանյութ)

23:16 • 22/09

Հռոմի պապը Լիտվային կոչ է արել կամուրջ դառնալ Եվրոպայի արևելքի և արևմուտքի միջև

22:59 • 22/09

Իրանում զորահանդեսի ժամանակ տեղի ունեցած ահաբեկչության զոհերի թիվը հասել է 29-ի

22:54 • 22/09

Ադրբեջանցիները հերթական մեծ հարձակումն են արել հայերի վրա՝ կոտրելով էլեկտրոնային փոստեր. Սամվել Մարտիրոսյան

22:45 • 22/09

Մոսկվայում գերազանցվել է օդի ջերմության 24-ամյա ռեկորդը

22:33 • 22/09

Բացառված չէ` վարչապետի համար ԱԺ-ի վրա ժողովրդական ճնշման անհրաժեշտություն զգացվի, իսկ ԱԺ դարպասներն ու այգին բաց պահելը կբազմապատկի այդ ճնշումը. Մ Հայրապետյան

22:28 • 22/09

«Լիվերպուլը. պատմական ռեկորդ է գրանցել

22:27 • 22/09

Վարչապետ Փաշինյանն ԱՄՆ-ում հանդիպումներ կունենա տարբեր երկրների գործընկերների, հայ համայնքի հետ

22:10 • 22/09

Հյուսիսային Կորեան դեռևս միջուկային սպառնալիք է ներկայացնում. ԱՄՆ պետքարտուղար

21:56 • 22/09

Արցախն իրոք պատրաստ չէ Ադրբեջանի կազմում որևէ կարգավիճակ ստանալ. Դավիթ Բաբայանը` Ալիևի հայտարարության մասին

21:48 • 22/09

Երևանն ընդգրկվել է աշխարհի ամենավտանգավոր քաղաքների ցանկում

21:45 • 22/09

Ընտրական գործընթացներին առնչվող ահազանգով Պաշտպանի ներկայացուցիչներն այց են իրականացրել Ոստիկանության բաժին

21:42 • 22/09

80 ոստիկան շրջապատել է ԲՀԿ-ի Աջափնյակի շտաբը. ըստ ԲՀԿ-ականների՝ այստեղ միտում կա (տեսանյութ)

21:20 • 22/09

ՀՀ-ում աշխատող օտարերկրացիները, եթե վերադառնում են իրենց մշտական բնակության երկիր, կարող են ստանալ աշխատավարձից գանձված գումարները

21:19 • 22/09

ՄԻՊ-ն առաջիկայում զեկույց կներկայացնի գնդակոծության ենթարկված գյուղերի վերաբերյալ

21:00 • 22/09

Տանզանիայում ուղևորատար լաստանավի խորտակման հետևանքով զոհերի թիվը գերազանցել է 200-ը

20:54 • 22/09

Արմեն Գրիգորյանն Ահվազում տեղի ունեցած ահաբեկչական հարձակման կապակցությամբ ցավակցական հեռագիր է հղել Իրանի գործընկերոջը

20:31 • 22/09

Մյունխենում մեկնարկել է «Օկտոբերֆեստ» գարեջրի 185-րդ փառատոնը (լուսանկարներ)

20:27 • 22/09

«Մանչեսթեր Սիթին» 5:0 հաշվով հաղթեց «Քարդիֆ Սիթիին» (տեսանյութ)

20:26 • 22/09

ԱԺ դռները բացելը ականջահաճո հայտարարություն է. այնպես չէ, որ Ն. Փաշինյանը բաց աշխատանքի կողմնակից է, մենք` փակ. Է. Շարմազանով

20:19 • 22/09

«Լիվերպուլը» հաղթեց «Սաութհեմփթոնին» (տեսանյութ)

20:07 • 22/09

Ռուսաստանում հազարավոր մարդիկ կրկին փողոց են դուրս եկել՝ բողոքելով կենսաթոշակային բարեփոխումների դեմ (լուսանկարներ)

20:02 • 22/09

Շատ խնդիրներ ունենք, բայց կարևոր է՝ մեր տնտեսության հիմքում դնենք հեղափոխության տրամաբանությունը. Ն. Փաշինյան

19:54 • 22/09

Արցախում հակառակորդի կրակոցից ՊԲ զինծառայող է զոհվել

19:42 • 22/09

ԲՀԿ շտաբից 3 քաղաքացի հրավիրվել է ոստիկանություն սոցիալական ցանցում արված գրառման և ահազանգի հիման վրա. ոստիկանություն

19:41 • 22/09

Էնդի Մարեյը ժամանակից շուտ կավարտի մրցաշրջանը

19:36 • 22/09

Դորտմունդի «Բորուսսիան» ոչ-ոքի խաղաց «Հոֆենհայմի» հետ (տեսանյութ)

19:33 • 22/09

Արմեն Սարգսյանը ցավակցական հեռագիր է հղել Վիետնամի նախագահի մահվան կապակցու­թյամբ

19:26 • 22/09

Գազ չկա, փայտ չկա, ինչպե՞ս ենք ջեռուցման խնդիրը լուծելու. բնակիչների ահազանգին «Հայանտառն» արձագանքում է՝ վառելափայտով ապահովելը մեր խնդիրը չէ

19:23 • 22/09

ՄԱԿ-ի Գլխավոր վեհաժողովի շրջանակներում հանդիպում կկայանա Սերգեյ Լավրովի և Զոհրաբ Մնացականյանի միջև. Մարիա Զախարովա

19:22 • 22/09

ՔԿ նախագահի հրամանով ստեղծվել է աշխատանքային խումբ՝ Երևանի ավագանու ընտրություններին խախտումների վերաբերյալ ահազանգերի համար

19:16 • 22/09

Արցախում ականի պայթյունից 20-ամյա զինծառայողը կորցրել է ոտքը. shamshyan.com

19:01 • 22/09

Նախագահ Սարգսյանը մեկնել է Ֆրանսիա՝ մասնակցելու Summit of Minds գագաթնաժողովին

18:56 • 22/09

Ոստիկանները խուզարկություն են իրականացնում ԲՀԿ Աջափնյակի գրասենյակում (տեսանյութ)

18:40 • 22/09

Արմեն Սարգսյանը ցավակցական հեռագիր է հղել Իրանի նախագահին

18:34 • 22/09

«Ալաշկերտը» կամային հաղթանակ տոնեց «Լոռիի» նկատմամբ (տեսանյութ)

18:33 • 22/09

«Գանձասար-Կապան»-«Արարատ». մեկնարկային կազմեր

18:22 • 22/09

Երևան-Իջևան ավտոճանապարհին մեքենան շրջվել է. կա տուժած

18:21 • 22/09

Հնարամիտ ծնողներ, ովքեր երեխաների հետ կապված խնդիրների լուծումներ են գտել (լուսանկարներ)

18:20 • 22/09

Պետությունը չի պատրաստվում հետագայում գործազուրկ դառնալու հեռանկար ունեցողի համար հավելյալ գումար վճարել. Արայիկ Հարությունյան

18:17 • 22/09

Սպանություն ու դանակահարություններ Սպիտակում. կասկածյալը հայտնաբերվել է (տեսանյութ)

18:05 • 22/09

Նոր Հայաստանի դաշնակից եմ համարում այն մարդկանց, ովքեր աշխատանքը համարում են ամենաբարձր առաքինությունը, ովքեր ողորմության չեն սպասում. Ն. Փաշինյան

17:58 • 22/09

Ռոբերտ Քոչարյանի որդին հայց է ներկայացրել Արա Պապյանի դեմ՝ պահանջելով հերքում ու 2 մլն դրամ փոխհատուցում

17:55 • 22/09

ՃՏՊ Երևան-Գյումրի ավտոճանապարհին. կա տուժած

17:53 • 22/09

Իրանում հայտարարել են Ահվազում ահաբեկչություն իրականացրած գրոհայինների ոչնչացման մասին

17:49 • 22/09

Ռոբերտ Քոչարյանի որդին հայց է ներկայացրել ԱԱԾ տնօրենի դեմ

17:38 • 22/09

Կանադայում 30 մարդ է վիրավորվել պտտահողմի պատճառով

17:36 • 22/09

Ահազանգ է ստացվել, որ նախընտրական շտաբներից մեկում ընտրակաշառք են բաժանում, 3 անձ բաժին է հրավիրվել. ոստիկանություն

17:24 • 22/09

Կայացել է ոստիկանության զորքերի մարտական դիրքեր մեկնելու հերթափոխը

17:20 • 22/09

«Յուվենտուսը» Ռոնալդուից կախվածություն չունի. Ալեգրի

17:05 • 22/09

Վահե Էնֆիաջյանը աջակիցների հետ ընդմիջեց քարոզարշավի մեդիամոնիտորինգին վերաբերող ասուլիսը

16:53 • 22/09

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը ցավակցական հեռագիր է հղել ԻԻՀ նախագահ Հասան Ռոհանիին  

16:50 • 22/09

Իրանում ահաբեկչության զոհերի թիվը հասել է 24-ի

16:42 • 22/09

Ջոկովիչն ու Ֆեդերերն առաջին անգամ հանդես են եկել զուգախաղով և պարտվել (տեսանյութ)

16:11 • 22/09

Սպասվում է անձրև և ամպրոպ. առաջիկա 5 օրվա եղանակի կանխատեսում

16:08 • 22/09

«Ռեալ»-«Էսպանյոլ». հրապարակվել է մադրիդյան թիմի հայտացուցակը

16:03 • 22/09

Չպետք է հանդուրժել ընտրակաշառքի կամ ընտրական կեղծարարության որևէ դրսևորում. Վալերիյ Օսիպյանն օպերատիվ խորհրդակցություն է անցկացրել (տեսանյութ)

15:41 • 22/09

Լուկաշենկոն Պուտինի հետ իր բանակցությունները ծանր է անվանել

15:28 • 22/09

Գողացված բանկային քարտերով գումար են կանխիկացրել. հափշտակվել է 13 մլն դրամ (լուսանկարներ, տեսանյութ)

15:25 • 22/09

Լրջագույն սպառնալիք կա. ԱԱԾ տնօրեն Արթուր Վանեցյանը տեղափոխվել է կառավարական ամառանոց

15:24 • 22/09

«Ուրալը» հաղթել է «Ենիսեյին». Հարոյանն ու Սարկիսովը մասնակցել են խաղին

15:04 • 22/09

ԵԽԽՎ մոնիթորինգային հանձնաժողովի համազեկուցողներն ամենակարճ ժամկետում կգործուղվեն Հայաստան՝ փաստահավաք առաքելությամբ. Արփինե Հովհաննիսյան

14:59 • 22/09

Կադրային ջարդ ֆեդերացիայում կլասիկ իմաստով չի լինելու. Արթուր Վանեցյան

14:57 • 22/09

Բարտոն. Նեյմարը ֆուտբոլային աշխարհի Քիմ Քարդաշյանն է

14:54 • 22/09

Անցնող շաբաթվա ընթացքում հակառակորդը հրադադարը խախտել է ավելի քան 250 անգամ

14:53 • 22/09

Ավստրիացի կասկադյորն իր սկուտերով թռիչք է իրականացրել մոտ 4.000 մ բարձրության վրա գտնվող ինքնաթիռից (լուսանկարներ, տեսանյութ)

14:51 • 22/09

Ապարանի ոստիկանները պարզել են բանկի ապակու վրա կրակածի ինքնությունը

14:49 • 22/09

Գյումրիի ոստիկանները բացահայտել են 7 տարի առաջ կատարված ավազակության դեպք

14:37 • 22/09

Ամենաէժան տոմսի արժեքը 4000 դրամից կնվազեցվի և կդառնա 1000 դրամ. Արթուր Վանեցյան

14:31 • 22/09

Ֆուտբոլ խաղացողների քանակն անխուսափելիորն կբերի որակի. ՀՖՖ նախագահ Արթուր Վանեցյան

14:28 • 22/09

Պամելա Անդերսոնը պատմել է՝ ինչպես է Քիմ Քարդաշյանին ու Մելանյա Թրամփին «ստիպել» այլևս չկրել բնական մորթուց մուշտակներ

14:13 • 22/09

ԱԱԾ տնօրեն Արթուր Վանեցյանն ընտրվեց Հայաստանի ֆուտբոլի ֆեդերացիայի նախագահ (տեսանյութ)

14:13 • 22/09

ԱՄՆ-ի ուժերի համար տիեզերքում գլխավոր սպառնալիքը Ռուսաստանն ու Չինաստանն են. զեկույց

13:58 • 22/09

Հայաստանում ցիկլատրոնի գործարկումը նախատեսված է իրականացնել մինչև տարեվերջ

13:53 • 22/09

Իրանի ԱԳՆ-ն հայտնել է Ահվազում ահաբեկչության պատասխանատուներին

13:17 • 22/09

Ռոնալդուի կենսագիր. Վերջին շրջանում Կրիշտիանուն աջակցություն չէր զգում Ռեալից

13:17 • 22/09

Հայկական ֆուտբոլը հուսալի ձեռքերում է, նախևառաջ մթնոլորտը փոխելու խնդիրն է դրվում. Սուրեն Աբրահամյանը՝ ՀՖՖ նոր կազմի մասին

13:09 • 22/09

Հրապարակվել է Իրանում զորահանդեսի ժամանակ տեղի ունեցած ահաբեկչությունը պատկերող տեսանյութ

13:04 • 22/09

Եթե Իրանում լուրջ անկայունություն սկսվի, իսկ դրա հնարավորությունը մեծանում է, ապա Իրան-Արցախ սահմանը դառնում է ամենավտանգավորը. քաղաքագետ

13:02 • 22/09

Արթուր Վանեցյանն ընտրվեց Հայաստանի ֆուտբոլի ֆեդերացիայի նախագահ. ուղիղ

12:52 • 22/09

«Ֆլորենս» փոթորիկն ԱՄՆ-ին 38-50 մլրդ դոլարի տնտեսական վնաս է հասցրել

12:49 • 22/09

Ներկայումս գործում են վիզաների դյուրացման և հետընդունման մասին համաձայնագրերը. գնդակը որոշ չափով ԵՄ-ի դաշտում է. Զ. Մնացականյան

12:39 • 22/09

Ըստ բացատրությունների՝ տղամարդը ավագանու ընտրությունների համար ցուցակագրումների դիմաց 50-60 հազար դրամ է խոստացել

12:35 • 22/09

Մինսկի խմբի ձևաչափը եղել և մնում է ամենագործնականն ու ամենաարդյունավետը, որի որևէ փոփոխություն որևէ արդյունք չի ունենալու. Զ. Մնացականյան

12:24 • 22/09

ԱԺ 100-ամյակի միջոցառման ժամանակ Տիգրան Թորոսյանին նստելու տեղ հատկացված է եղել. Արսեն Բաբայան

12:22 • 22/09

Եմենում մարդիկ սովից տերևներ են ուտում. ՄԱԿ

12:21 • 22/09

Ունենալով ինքնիշխանության այդ հսկայական գործիքը՝ պետականությունը, ավելի ամուր կարող ենք առաջ տանել մեր անվտանգության օրակարգը. ԱԳ նախարար

12:20 • 22/09

ՀՀ վարչապետն այցելել է Արտաշատի «Արտֆուդ» պահածոների արդիականացված գործարան (լուսանկարներ, տեսանյութ)

12:14 • 22/09

ՀՖՖ հիմնադիր ժողովը, որի ընթացքում կայանալու են ֆուտբոլի ֆեդերացիայի նախագահի և Գործկոմի անդամների ընտրությունները (ուղիղ)